Wat is cultuurbeschouwing?

De scholen aangesloten bij FOPEM kiezen voor cultuurbeschouwing als levensbeschouwelijke vorming. Elke school geeft op z'n eigen manier vorm aan cultuurbeschouwing.

De scholen aangesloten bij FOPEM kiezen voor cultuurbeschouwing als levensbeschouwelijke vorming. Cultuurbeschouwing vloeit voort uit het dagelijkse leven en is geïntegreerd in de klas- en schoolwerking doorheen verschillende momenten van de dag en twee lestijden in het weekrooster. Elke school geeft op zijn eigen manier vorm aan cultuurbeschouwing. Ze gebruiken daarvoor de 'Wegwijzer cultuurbeschouwing' ook wel cahier cultuurbeschouwing genoemd.

Dit logboek is uitgegeven bij Garant en is ook te koop via FOPEM. Stuur een mail naar secretariaat@detorteltuin.be als je het cahier cultuurbeschouwing wil kopen of bestel het via deze link bij uitgeverij Garant.

2020-04-30 - Cahier cultuurbeschouwing -

Patricia Otte verzamelde als pedagogisch begeleider bij FOPEM sprekende praktijkvoorbeelden van cultuurbeschouwing en bundelde ze in een cahier. Hieronder lees je haar bedenkingen bij dit proces: 

Een mens denkt al gauw dat hij alles ziet of gezien heeft. Niets is minder waar. Hoe je bent opgevoed, naar welke school je gaat of ging, van welke sport- of jeugdvereniging je lid was of bent, in welke familie je opgroeit, wie je vrienden zijn, welke boeken je leest, welke media je gebruikt ... dat heeft invloed op wat je ziet en waar je naar kijkt. Maar ook in welke wijk of welk land je bent geboren, je huidskleur, je plaats op de maatschappelijke ladder, je inkomen, je dagelijkse grote of kleine problemen bepalen mee wat je ziet of niet ziet. Dit samenspel van een heleboel elementen maakt wie je bent of wie je wordt, heeft invloed op wat je ziet en waar je naar kijkt. Hoe geraak je daar wijs uit? Hoe krijg je daar zicht op? Kan cultuurbeschouwen een manier zijn?

Cultuurbeschouwen is zoals op reis gaan. Het is zowel cultuur ervaren als beschouwen. De voorbije jaren nam ik cultuurbeschouwing onder de loep op zoek naar een gemeenschappelijk kader voor de scholen die aangesloten zijn bij FOPEM. Ik verzamelde voorvallen, beelden, woorden en gedachten in een logboek. Het gemeenschappelijke kader kreeg de vorm van een kaart met kompas. Met dit logboek krijg je ook aanwijzingen om daarmee op wandel te gaan. Je kan kaart en kompas gebruiken om zicht te krijgen op dat samenspel van elementen waarvan eerder sprake. Wat je vooral ook nodig hebt, is een koffer. Een koffer om voorbeelden, voorwerpen, materiaal en kleinoden in te bewaren die getuigen van jouw manier van cultuurbeschouwen in de klas of op school.

Praktijkvoorbeelden

In Freinetschool De Vier Tuinen (Oudenaarde) schreef het team een visietekst over wat cultuurbeschouwing voor hen inhoudt en hoe ze dit in de praktijk aanbrengen bij de leerlingen. Ze stellen het beeld van de vlieger centraal. Hieronder kan je hun tekst en vlieger downloaden.

In methodeschool De Buurt (Gent) volgde begeleider Dieter Vanfleteren een Cultuur in de spiegel-opleiding (CiS). Hij schreef een eindwerk waarin hij de link maakt met cultuurbeschouwing. Hij ontwikkelde het CiS-kompas: een nieuwe manier om met projecten om te gaan en er cultuur(beschouwing) bij te betrekken. Lees hieronder het eindwerk van Dieter.